BOZÜYÜK HALK OYUNLARI

BOZÜYÜK HALK OYUNLARI

Bozüyük Halk Oyunları

Bilecik Halk oyunları ve türküleri bakımından çok zengindir.Fakat türkü ve oyunların çoğu derlenmemiş, araştırılmamış ve milletimizin beğenisine sunulmamıştır.
 yörede türküler ve oyunlar iç içedir. Bütün türkülerin birde oyunu vardır.
Türkülü oyunların bazıları hem erkekler hemde kadınlar tarafından oynanır, aşağıdan gelen hanım oynasın, kız pınar başında yatmış uyumuş , et koydum tencereye gibi.

Fakat oyun figürleri ve ritimleri değişiktir. Bu sebeble kadınlar ve erkekler aynı anda oynayamaz erkekler daha çok şu türkülü oyunları oylarlar;
 aşağıdan gelen hanım oynasın.
et koydum tencereye
mehmetim türküsü
kazımın türküsü
bilecik’in altından geçtim
söğütün erenleri
Lefkeyi kara duman bürüdü.

Söylenerek seymen tutulur. Erkekler kol kola girerek iki ileri bir geri yürüyerek bu türküyü söylerler. Kadın oyunları ise darbuka ile oynanır, darbuka’nın yanında bir grup kadın tükü söyler oyunlar eşlidir. Karşılıklı oynanır oyuncular kaşık tutan ellerini omuz izasından aşağıda doğru ritimli bir şekilde indirir ve kaldırırlar. Birbirlerinin yerine geçme daire şeklinde olma çökme şeklinde oynanır. Bu oturarak çöküm dağlardaki keklilerin sekişi gibidir.oyunlar genelde ağırdır.  Erkeklerin oyunları ise daha serttir .sanki dövüşme gibidir.müzik eşliğinde düşmanla savaşmaya ,mücadele etmeye benzer.düşman karşısındaki asaletini,oyunlarda gösterir efeler .kaşıkların sesi ve savaşların kılıçların şakırtılarını,atların nal sesini andırır.mesala et koydum tencereye oyununda savaş hali iyice bellidir.hele ok atışları açıkça anlaşılır;yan yana sırt sırta düşmana ok atılır.

Oyunlar,ağırdan başlar,yavaş yavaş hızlanır. Karşılıklı ve daire şeklinde oynanılır,yere diz vurulur,oyuncular çökerek omuzlarını birbirine vurur.O sırada kolların aldığı durum ,kişinin savaşta ok atma durumu gibidir. Meydan okuyuş vardır.Bu sırt sırta vuruş,omuz omuza gelme birliğin beraberliğin kardeşliğin ifadesidir sanki.Güçlülüğün mağrurluğun semboludur.Oyunlarda çalgı olarak saz,darbuka,kaval,flüt,davul vardır.Oyun esnasında oyuncular türkü söylemez;saz çalanlar oyunun türküsünü söylerler.oyunlar rast gele bir sıra ile oynanmaz .Usta oyuncular ilk oyundan başlayıp,sırasını bozmadan son oyuna kadar oynarlar;oyun bozanlık büyük ayıptır.

Oyunların sırası şöyledir:

Bilecik çiftetellisi ,karşılama ,Bilecik zeybeği ve söğüt’ün erenleri.

Kadınlar ise aşağıdan gelen hanım oynasın,ay oğlan tatarmısın ,oğlan adı İsmail ,kız pınar başında ,et koydum tencereye ,kralın kızı ,halıyım ben (Dodurga zeybeği),cezayiri’nin harmanları savrulur,elmalar ezik olur dalında nazik olur gibi türkülü oyunları oynarlar.

Oyunlar kadın erkek bir arada oynanmaz .Kadın ile erkek tarlada ,bağda,bahçede çalışmada beraberlerdir .Fakat eğlence oyununda ayrıdırlar.

Erkek ve kadın oyunları kaşık ile oynanır.kaşıkların sapları kesik  ,uçlarında püskül olan şimşir ağaçtandır.

Kadınlar manili oyunlarda kaşıksız oynarlar .Başparmak ile ortaparmağın birleştirilip aşağı,yukarı hareketi ile müzik sesi çıkartarak oynarlar.Oyun sözlerinde ise,iki elini birleştirip işaret parmakları sağ elin parmağı yukarı,sol aşağıya çekilerek musiki sesi çıkartılarak oynanır.
 

Önemli Linkler